Ταξίδι στο βυθό της Πρέσπας μέσα από ένα παραμύθι

Ταξίδι στο βυθό της λίμνης Πρέσπας, παρέα με δύο μικρούς ήρωες, τη Ζωή και το Μιχάλη, που θέλουν να ανακαλύψουν το χωριό όπου κάποτε ζούσαν οι πρόγονοί τους, κάνουν τα παιδιά δημοτικών σχολείων της περιοχής, διαβάζοντας ένα παιχνίδι-παραμύθι που δημιουργήθηκε στο πλαίσιο της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης.

“Η ιστορία λέει πώς το χωριό βυθίστηκε στη λίμνη Πρέσπα πριν από πολλά- πολλά χρόνια. Τα δύο παιδιά πρέπει να βάλουν ειδικές στολές, μάσκες και βατραχοπέδιλα για να βουτήξουν στη λίμνη και να φτάσουν στο βυθό και κάπως έτσι ξεκινούν και οι υποβρύχιες περιπέτειές τους” αναφέρεται στο πρώτο τεύχος του παραμυθιού που δημιουργήθηκε από την Ομάδα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης της Εταιρείας Προστασίας Πρεσπών, μέσω του προγράμματος LIFE “Ενημέρωση και Επικοινωνία”.

Η εικονογράφηση του παραμυθιού έχει γίνει από το Σάκη Γεωργιάδη.

“Το παιχνίδι αυτό μοιράζεται κάθε μήνα στα παιδιά των δημοτικών σχολείων του Αγίου Γερμανού, του Ανταρτικού, της Κρυσταλλοπηγής και στην παιδόπολη “Αγία Ολγα” Φλώρινας. Η ιστορία εξελίσσεται σε 12 τεύχη και τα παιδιά, κάθε μήνα, μέσα από δραστηριότητες ή γρίφους ανακαλύπτουν, μαζί με τους ήρωες, το βυθισμένο χωριό” αναφέρει στο ΑΜΠΕ η υπεύθυνη Αννίτα Λογοθέτη.

Το παιχνίδι ξεκίνησε τον Οκτώβριο με την έκδοση του πρώτου τεύχους που μοιράστηκε στους μαθητές και ήδη ετοιμάζεται το πέμπτο τεύχος. Παράλληλα, στα παιδιά έχει δοθεί μια αφίσα, όπου κολλούν αυτοκόλλητα που περιέχονται σε κάθε τεύχος, με ενδημικά είδη της Πρέσπας.

Η Ζωή και ο Μιχάλης, οι ήρωες του παραμυθιού, αφηγούνται την ιστορία των Πρεσπών, όπως τους την έχει διηγηθεί ο παππούς τους, ο οποίος τους αποκάλυψε ότι στην αρχή υπήρχε μόνο μία λίμνη:

“Πριν όμως από πολλά χρόνια, το ποτάμι του Αγίου Γεμανού, κατέβασε από το βουνό πολλή άμμο και λάσπη. Έτσι, δημιουργήθηκε το κομμάτι της γης που χώρισε εκείνη τη λίμνη σε δύο, τη Μικρή και τη Μεγάλη Πρέσπα” καταγράφουν στο βιβλίο και εξηγούν πώς «βυθίστηκε” το χωριό στη λίμνη:

«Μετά από καιρό, η στάθμη του νερού έπεσε τόσο πολύ που διάφορα κομμάτια γης ξεπρόβαλαν δειλά- δειλά στην επιφάνεια. Σε κάποιο απ’ αυτά, οι παππούδες του παππού μας έχτισαν ένα ολόκληρο χωριό. Όταν, όμως, η στάθμη της λίμνης ανέβηκε πάλι, το χωριό καλύφθηκε με νερό και βρέθηκε στο βυθό της λίμνης».

Βουτιά παρέα με τα ψάρια

Ο Αχιλλέας και η Ζωή αποφασίζουν να βουτήξουν με μάσκες και βατραχοπέδιλα στη λίμνη και το πρώτο που συναντούν είναι ένα μικρό ψαράκι, το τσιρόνι, που τους εξηγεί πώς κολυμπούν τα ψάρια στο νερό.

Συνεχίζοντας την υποβρύχια βόλτα τους, βρίσκονται μπροστά σε ένα ολόκληρο χωριό, γεμάτο ψάρια! Εκεί, συναντούν το γριβάδι που τους αναλύει τις διατροφικές συνήθειες των ψαριών που ζουν στις Πρέσπες, αφού δεν έχουν όλα τα ίδια γούστα στο φαγητό:

“Το χέλι, ας πούμε, είναι πολύ εκλεκτικό και δεν θέλει να τρώει τίποτα άλλο παρά μόνο ψάρια. Τα μικρά ψαράκια αρέσουν και στον κέφαλο, ένα ενδημικό ψάρι, που ζει, δηλαδή, μόνο στις λίμνες των Πρεσπών και πουθενά αλλού στον κόσμο. Άλλα ψάρια πάλι προτιμούν το πλαγκτόν και άλλα τρελαίνονται για οργανισμούς που ζουν κοντά στο βυθό, τους λεγόμενους βενθικούς οργανισμούς, όπως είναι, για παράδειγμα, τα σαλιγκάρια. Ενώ άλλα ψάρια τρώνε έντομα ή νεκρά ζώα και φυτά που βρίσκονται στον πάτο της λίμνης. Φυσικά, υπάρχουν και τα πιο βολικά ψάρια που τους αρέσει να τρώνε λίγο απ’ όλα και γι’ αυτό είναι γνωστά ως παμφάγα”.

Τα ξενικά είδη “ταράζουν” την λίμνη

Στη συνέχεια, ο Αχιλλέας και η Ζωή συναντούν ένα άλλο ενδημικό ψάρι, την μπράνα, που τους δείχνει τρομαγμένο ένα ηλιόψαρο που εμφανίστηκε ξαφνικά πριν από μερικά χρόνια στη λίμνη, αναστατώνοντας τη ζωή τους.

“Όλοι το φοβούνται στο χωριό! Είναι μεγάλος ‘μπελάς’ τόσο για τα ψάρια όσο και για τους ψαράδες, γιατί παίρνει την τροφή των άλλων ψαριών. Του αρέσουν τα αυγά και ο γόνος (μικρά ψάρια) των ενδημικών ψαριών. Επειδή είναι πολύ αγκαθωτό, μπλέκεται στα δίχτυα των ψαράδων και άθελά του τα σχίζει” αναφέρεται για το ηλιόψαρο που έχει προέλευση τη Βόρεια Αμερική και εισήχθη στις Πρέσπες τη δεκαετία του 1990.

Στο τεύχος γίνεται αναφορά και σε άλλα ξενικά είδη, όπως η πεταλούδα, η ψευτορασμπόρα και η μουρμουρίτσα και δίνονται εξηγήσεις για τον τρόπο που εισήχθησαν τα συγκεκριμένα είδη στη λίμνη, κατά την προσπάθεια εμπλουτισμού της.

“Το πρόβλημα είναι ότι μαζί με το ψάρι που θέλουμε να φέρουμε στη λίμνη, μπορεί να ανακατευτούν κατά λάθος και άλλα είδη ψαριών και να ‘αναστατώσουν’ τη λίμνη. Ο εμπλουτισμός μπορεί, επίσης, να φέρει νέες ασθένειες και παράσιτα στα ψάρια της λίμνης” σημειώνεται.

Οι περιπέτειες της Ζωής και του Αχιλλέα συνεχίζονται στο 5ο τεύχος της σειράς που ετοιμάζεται από τη συντακτική ομάδα της Εταιρείας Προστασίας Πρεσπών και αναμένεται σύντομα να κυκλοφορήσει στα σχολεία.

Δείτε επίσης