Αρχοντικά, βρύσες, καλντερίμια και νερόμυλοι στην Κυπαρισσία

Επιχειρούν να αποκαταστήσουν την παλιά πόλη της Κυπαρισσίας πέτρα-πέτρα. Μία οικογένεια «ρομαντικών» της περιοχής, με την υποστήριξη κατοίκων και όχι μόνο, έχει θέσει υπό την προστασία της καλντερίμια, αρχοντικά, κρήνες και νερόμυλους της Κυπαρισσίας, με στόχο την ανάδειξη της Ιστορίας της αγαπημένης της πόλης.

Η οικογένεια Ιμιρζιάδη σύστησε πριν από δύο χρόνια την αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία «Πρόγραμμα για την Προστασία και Ανάδειξη της Παλιάς Πόλης της Κυπαρισσίας». «Στόχος μας ήταν να βγάλουμε την παλιά πόλη από την αφάνεια, μία υπέροχη παλιά πόλη, με την οποία δεν ασχολείται ούτε ο δήμος ούτε η πολιτεία», εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Τζίμα Ιμιρζιάδη.

«Η πρωτοβουλία αυτή ξεκίνησε μέσα από τα ταξίδια που πραγματοποιήσαμε στην Ευρώπη και όπου είδαμε πώς σέβονται και συντηρούν αντίστοιχους οικισμούς», προσθέτει.

Στις δράσεις του «Προγράμματος για την Προστασία και Ανάδειξη της Παλιάς Πόλης της Κυπαρισσίας» συγκαταλέγεται η αποκατάσταση κτισμάτων και καλντεριμιών, η συνεργασία με αρμόδιους φορείς, η καταγραφή και προώθηση της πολιτιστικής κληρονομιάς της περιοχής, αλλά και η διοργάνωση εκδηλώσεων που προβάλουν την πόλη, όπως το παζάρι με αντίκες που φιλοξενείται κάθε καλοκαίρι. Επίσης, το «Πρόγραμμα για την Προστασία και Ανάδειξη της Παλιάς Πόλης της Κυπαρισσίας» έχει δημιουργήσει ένα δίκτυο υποστηρικτών της πόλης σε όλο τον κόσμο, που αριθμεί περίπου 600 άτομα.

Μία από τις πιο πρόσφατες δράσεις της Εταιρείας αποτελεί η προσπάθεια αποκατάστασης και επανάχρησης του καλύτερα σωζόμενου υδρόμυλου της Κυπαρισσίας.

Το κτιριακό συγκρότημα του παλιού υδρόμυλου «του Μαυρογένη» βρίσκεται σε απόσταση δύο χιλιομέτρων από την Κυπαρισσία. Είναι ο δέκατος και ο καλύτερα σωζόμενος μύλος ενός ευρύτερου δικτύου υδρόμυλων, που βρίσκεται στη βάση ενός κατάφυτου λόφου. Το συγκρότημα, που χρονολογείται στα μέσα του 19ου αιώνα, απαρτίζεται από το μύλο και τον υδατόπυργο, την κύρια κατοικία του μυλωνά κι ένα βοηθητικό κτίσμα. Βρίσκεται μάλιστα σε ένα κτήμα- μνημείο της φύσης που δεν έχει καλλιεργηθεί ποτέ. Κατά το Β’ Παγκόσμιο πόλεμο ο μύλος ήταν αρχηγείο των αντιστασιακών, ενώ ως νερόμυλος λειτούργησε μέχρι το 1974.

Στον υδρόμυλο σώζεται κινητός εξοπλισμός, όπως παλιά μηχανήματα, μυλόπετρες, το υπόγειο πετρόχτιστο κανάλι που μετέφερε το νερό, εργαλεία, αλλά και αντικείμενα από την οικοσκευή του μυλωνά.

Πρόσφατα το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων γνωμοδότησε ομόφωνα υπέρ του χαρακτηρισμού ως μνημείου του κτιριακού συγκροτήματος του υδρόμυλου, καθώς αποτελεί χαρακτηριστικό στοιχείο προβιομηχανικής εγκατάστασης.

Το «Πρόγραμμα για την Προστασία και Ανάδειξη της Παλιάς Πόλης της Κυπαρισσίας» σχεδιάζει την αποκατάσταση και επαναλειτουργία του μύλου με την προσθήκη δεξαμενής δίπλα στο ποτάμι που θα συλλέγει το νερό και στη συνέχεια με αντλία αυτό θα μεταφέρεται στον υδατόπυργο. Επίσης, το βοηθητικό κτίσμα θα μετατραπεί σε μαγαζί που θα πουλάει βότανα και το σπίτι του μυλωνά σε παραδοσιακό καφενείο.

Στόχος είναι ο υδρόμυλος να γίνει επισκέψιμος για το κοινό, ώστε να θυμηθούν οι παλαιότεροι και να μάθουν οι νεότεροι τα ήθη και έθιμα της περιοχής. Τα έσοδα από τη λειτουργία του κτιριακού συγκροτήματος θα διατίθενται για τους σκοπούς της αποκατάστασης άλλων κτισμάτων στην Κυπαρισσία.

Η παλιά πόλη της Κυπαρισσίας αντανακλά τη μακραίωνη ιστορία της πόλης, ιστορία που χάνεται στα βάθη των αιώνων, καθώς η πόλη είναι γνωστή ήδη από τον Όμηρο. Πρόκειται για ιστορικό οικισμό με καλντερίμια και παλιούς λιθόστρωτους δρόμους, που αποτελούν ένα μοναδικό σε μήκος δίκτυο δρόμων φτιαγμένα γύρω στο 1500- 1600 μΧ από ντόπια λαξεμένη πέτρα.

Ο μεσαιωνικός πολεοδομικός ιστός και τα παλιά αρχοντικά στις γραφικές γειτονιές συνθέτουν ένα μοναδικό σκηνικό, που συμπληρώνεται από το κάστρο, έργο των Βυζαντινών χρόνων. Στην παλιά πόλη σώζονται, επίσης, 14 κρήνες διαφόρων εποχών, οι περισσότερες σε πολύ καλή κατάσταση.

Η παλιά πόλη έχει κηρυχθεί ιστορικός διατηρητέος οικισμός από το υπουργείο Πολιτισμού το 1979 «γιατί παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον από πλευράς ιστορίας της αρχιτεκτονικής με τον έντεχνο συνδυασμό παραδοσιακής και νεοκλασικής μορφολογίας των οικοδομημάτων (σαχνισιά, ξύλινες νεοκλασικές παραστάδες και γείσο, αετώματα, μπαλκόνια με μεταλλικά φουρούσια, ημικυκλικά τόξα από λαξευτή πέτρα κλπ). Το παραδοσιακό αυτό σύνολο έχει μεγάλη σημασία για την πόλη της Κυπαρισσίας γιατί αποτελεί ζωντανή απόδειξη της οικιστικής συνέχειας της ιστορικής αυτής πόλης». Επίσης, το 1998 η Άνω Πόλη Κυπαρισσίας, που περιλαμβάνει το μεσαιωνικό κάστρο, χαρακτηρίστηκε από το υπουργείο Πολιτισμού αρχαιολογικός χώρος.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn

Δείτε επίσης