Πόσο ανεβαίνει η πίεση του αίματος στη προπόνηση με βάρη;

Οι ειδικοί συνιστούσαν επί χρόνια στους πάσχοντες από υπέρταση να αποφεύγουν τις ασκήσεις με βάρη, διότι κατά τη διάρκεια ανύψωσης μεγάλου βάρους αυξάνεται δραματικά η αρτηριακή πίεση. Από την άλλη μεριά βέβαια, η τακτική άσκηση, συμπεριλαμβανομένης της άρσης βαρών, παρέχει πολλά οφέλη για την υγεία.

Η άρση βαρών μπορεί να προκαλέσει μια κατακόρυφη αύξηση της αρτηριακής πίεσης κατά τη διάρκεια της άσκησης. Ως σημάδι αύξησης της πίεσης, το πρόσωπο μπορεί να γίνει κατακόκκινο.

Πόσο μια προπόνηση με βάρη αυξάνει την αρτηριακή πίεση;

Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε το 1985 και κατέγραψε την αρτηριακή πίεση σε έξι έμπειρους μποντιμπίλτερς βρήκε μεγάλες αυξήσεις όταν τα βάρη δεν επέτρεπαν δεύτερη επανάληψη. Η συστολική και η διαστολική αρτηριακή πίεση αυξήθηκαν γρήγορα σε εξαιρετικά υψηλές τιμές ενώ οι μεγαλύτερες πιέσεις καταγράφηκαν κατά το σπρώξιμο βαρών με τα δύο πόδια φτάνοντας ακόμα και στα επίπεδα των 480/350 mmHg σε έναν από τους συμμετέχοντες. Βάζοντας πολλά βάρη μπορεί να περιμένει κανείς μια αύξηση κατά 320/250 mmHg όταν χρησιμοποιπεί μεγάλες μυικές ομάδες.

Δεν είναι σαφές γιατί υπάρχει μια τόσο μεγάλη αύξηση της αρτηριακής πίεσης με τις ασκήσεις αντιστάσεων αλλά όχι κατά την αεροβική άσκηση, στην οποία μάλιστα η διαστολική πίεση μπορεί να πέφτει. Ορισμένοι πιστεύουν ότι προκαλείται μια δυσκαμψία των αγγείων που αυξάνει κατακόρυφα την πίεση.

Στην άρση βαρών δεν πρέπει να βάζετε πολλά κιλά αν έχετε πρόβλημα υπέρτασης και δεν πρέπει να κρατάτε την αναπνοή σας. Πρέπει να είστε σε θέση να αναπνέετε συνεχώς, διαφορετικά αυξάνεται ο κίνδυνος αιμορραγικού εγκεφαλικού λόγω της πολύ αυξημένης πίεσης. Ο κίνδυνος αυτός υπάρχει όχι μόνο με την άρση βαρών αλλά οποιαδήποτε στιγμή κρατάτε την αναπνοή σας βάζοντας δύναμη, ακόμα και όταν βρίσκεστε στην τουαλέτα. Χρησιμοποιείστε τόσα βάρη ώστε να μπορείτε να κάνετε πολλές επαναλήψεις.

Η αύξηση της πίεσης κατά τη διάρκεια προπονήσεων με βάρη μπορεί να μην είναι επικίνδυνη για τους υγιείς ανθρώπους αλλά ίσως επιβαρύνει τα άτομα που έχουν προηγουμένως υποστεί βλάβες στο καρδιαγγειακό τους σύστημα.

Να σημειωθεί ότι η προπόνηση με βάρη μπορεί μετά το τέλος της άσκησης να επιφέρει μια σημαντική μείωση στην πίεση τόσο σε άνδρες όσο και σε γυναίκες. Το 2014 μια μελέτη σε 10 υπερτασιακά άτομα που έκαναν 10 ασκήσεις, τρία σετ και 10 επαναλήψεις κατέγραψε σημαντική μείωση της τάξης των 26/13 mmHg στο τέλος της προπόνησης. Στην ίδια μελέτη, το ένα μόνο σετ επέφερε μείωση κατά 18/8 mmHg [1].

Δυσκαμψία αρτηριών

Το θέμα που έχει απασχολήσει τους ερευνητές είναι αν η άσκηση με βάρη προκαλεί δυσκαμψία τις αρτηρίες.

Το 1999, μια αυστραλιανή μελέτη συνέκρινε 19 νεαρούς που έκαναν προπόνηση με βάρη (μέσος όρος ηλικίας 26 ετών) με 19 υγιή άτομα που έκαναν καθιστική ζωή. Οι αθλητές προπονούνταν τουλάχιστον τρεις φορές την εβδομάδα χωρίς να κάνουν τακτικά αερόβια άσκηση.

Οι ερευνητές μέτρησαν την πίεση του αίματος, τη μυϊκή δύναμη χειρολαβής, την αεροβική ικανότητα (μέγιστη κατανάλωση οξυγόνου), το μέγεθος της καρδιάς (με ηχοκαρδιογραφία) και την αρτηριακή δυσκαμψία.

Οι αθλητές ζύγιζαν κατά μέσο όρο 84 κιλά ενώ στην ομάδα ελέγχου το μέσο βάρος ήταν 72 κιλά. Η συστολική τους πίεση ήταν υψηλότερη από τα καθιστικά άτομα (120 έναντι 109) αλλά η διαστολική πίεση ήταν χαμηλότερη (59 έναντι 63).  Οι αρτηρίες τους βρέθηκε να είναι περίπου 25% πιο δύσκαμπτες από τις αρτηρίες των καθιστικών ατόμων.

Αυτά τα ευρήματα θεωρήθηκαν ότι σε αντίθεση με την αερόβια άσκηση, η άρση βαρών μπορεί να είναι επιβλαβής για το καρδιαγγειακό σύστημα [2].

Δεν υπάρχει ωστόσο καμία ένδειξη σήμερα ότι οι ασκήσεις με βάρη έχουν παρενέργειες για την καρδιά όταν μπορούν να γίνονται αρκετές επαναλήψεις. Αντίθετα, μια μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2017 και περιέλαβε πάνω από 80.000 άτομα έδειξε ότι η γυμναστική ενδυνάμωσης είναι εξίσου σημαντική με την αεροβική άσκηση ενώ στην περίπτωση της πρόληψης του καρκίνου είναι ακόμα πιο σημαντική.

Πηγή: 1. Muscular Strength Training Is Associated With Low Arterial Compliance and High Pulse Pressure. 2. Πηγή: Resistance exercise with different volumes: blood pressure response and forearm blood flow in the hypertensive elderly.

Δείτε επίσης