Τα τρανς λιπαρά παχαίνουν

Το “μήλο” σχήμα του σώματος το οποίο αυξάνει τον κίνδυνο για διαβήτη τύπου 2 και καρδιακή νόσου μπορεί να επιταχυνθεί με την κατανάλωση trans λιπαρών, τα οποία περιέχονται στα μερικώς υδρογονωμένα φυτικά έλαια. Αυτό είναι το συμπέρασμα μιας έρευνας που έγινε σε μαϊμούδες από το Wake Forest University School of Medicine και δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Obesity το 2006.

«Οι δίαιτες που είναι πλούσιες σε trans λιπαρά προκαλούν αναδιανομή του λιπώδους ιστού στην κοιλιακή χώρα και οδηγούν σε υψηλότερο σωματικό βάρος, ακόμα και όταν ελέγχονται οι συνολικές διατροφικές θερμίδες», δήλωσε ο Lawrence Rudel, καθηγητής παθολογίας και βιοχημείας, ο οποίος συμμετείχε στη μελέτη. “Τα τρανς λιπαρά είναι χειρότερα από ό, τι αναμέναμε”, δήλωσε ο Rudel. Και πρόσθεσε: “Έμεινα έκπληκτος.”

Σύμφωνα με την αμερικανική Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA), η κατανάλωση κορεσμένων λιπαρών και τρανς λιπαρών αυξάνει τα επίπεδα χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνης (LDL), δηλαδή της «κακής» χοληστερόλη, κάτι που ανεβάζει τον κίνδυνο στεφανιαίας νόσου. Επιπλέον τα τρανς λιπαρά  μειώνουν τα επίπεδα της καλής χοληστερόλης.

Η Kylie Kavanagh, κτηνίατρος και επικεφαλής της μελέτης, παρουσίασε τα ευρήματα για τα τρανς λιπαρά στο 66ο ετήσιο Επιστημονικό Συνέδριο της Αμερικανικής Διαβητολογικής Εταιρείας στην Ουάσιγκτον, το 2006. Είπε ότι πάνω από έξι χρόνια, αρσενικές μαϊμούδες τρέφονταν με μια δίαιτα δυτικού τύπου που περιείχε τρανς λιπαρά και το αποτέλεσμα ήταν να παρουσιάσουν 7,2% αύξηση στο σωματικό βάρος τους, σε σύγκριση με μόλις 1,8% αύξηση στο σωματικό βάρος αυτών που έτρωγαν μονοακόρεστα λίπη, όπως είναι το ελαιόλαδο.

Κοιλιακή παχυσαρκία και αντίσταση στην ινσουλίνη

Όλο αυτό το επιπλέον βάρος πήγε στην κοιλιακή χώρα. “Μετρήσαμε τον όγκο του λίπους με τη χρήση αξονικής τομογραφίας (CT)”, δήλωσε η Kavanagh. Η ερευνητική ομάδα κατέγραψε επίσης αύξηση της αντίστασης στην ινσουλίνη, με τη δίαιτα των τρανς λιπαρών.

Όλα τα ζώα λάμβαναν την ίδια ποσότητα ημερήσιων θερμίδων, με το 35% να προέρχεται από το λίπος. Μια ομάδα έπαιρνε το 8% των θερμίδων τους από τα trans λιπαρά, ενώ μια άλλη ομάδα έπαιρνε αυτές τις θερμίδες από τα μονοακόρεστα λιπαρά.

Οι ερευνητές είπαν ότι αυτό το ποσοστό των τρανς λιπαρά είναι συγκρίσιμο με τα άτομα που τρώνε πολλά τηγανητά τρόφιμα. Στον γενικό πληθυσμό η πρόσληψη των τρανς λιπαρών από τη διατροφή είναι 7 γραμμάρια, κάτι που αντιστοιχεί στο 3% επί των συνολικών θερμίδων.

«Καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι ακόμα και σε ισοδύναμες θερμιδικά δίαιτες, η κατανάλωση τρανς λιπαρών οξέων προωθεί την αύξηση του σωματικού βάρους», δήλωσε η Kavanagh. Καθ ‘ όλη τη διάρκεια της μελέτης, υπήρξε μια μικρή αλλά σημαντική διαφορά στο βάρος μεταξύ των δύο ομάδων. Μια ερμηνεία του αποτελέσματος είναι ότι τα τρανς λιπαρά μειώνουν τον μεταβολισμό.

«Όλοι γνωρίζουν ότι η απώλεια βάρους μόλις 5% έχει τεράστια διαφορά, όσον αφορά το διαβήτη», είπε ο Kavanagh. “Αυτή η μικρή διαφορά είναι βιολογικά αρκετά σημαντική.” Η κτηνίατρος δήλωσε ότι η διάρκεια των έξι ετών της μελέτης στα ζώα είναι ισοδύναμη με 20 χρόνια στους ανθρώπους.

Σύμφωνα με την FDA, τα τρανς λιπαρά βρίσκονται σε υδρογονωμένα φυτικά έλαια, ορισμένες μαργαρίνες, κράκερ, μπισκότα, πρόχειρα φαγητά, και τρόφιμα που παρασκευάζονται με τηγάνισμα.

Σε αντίθεση με άλλα λίπη, η πλειονότητα των trans λιπαρών σχηματίζεται όταν οι κατασκευαστές τροφίμων μετατρέπουν τα φυτικά έλαια σε στερεά λίπη, όπως π.χ. για να παραασκευάσουν μαργαρίνες. Οι σκληρές μαργαρίνες περιέχουν περισσότερα τρανς από τις μαλακές. Πάντως σήμερα υπάρχουν και μαργαρίνες οι οποίες δεν περιέχουν τρανς λιπαρά λόγω αλλαγής του τρόπου παρασκευής τους.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn

Δείτε επίσης