Άσκηση: Δεν αδυνατίζει από μόνη της αλλά βελτιώνει τη σύνθεση του σώματος

Η άσκηση έχει πολλά άλλα οφέλη αλλά μια νέα μελέτη δείχνει πως όταν πρόκειται για απώλεια βάρους είναι απίθανο να έχει αποτέλεσμα χωρίς μείωση της πρόσληψης θερμίδων. Αν λοιπόν νομίζετε ότι μερικές συνεδρίες στο γυμναστήριο θα σας βοηθήσουν να χάσετε κιλά, σκεφτείτε το ξανά.

Μερικά άτομα όταν ασκούνται χάνουν βάρος ενώ άλλα δεν χάνουν κανένα κιλό. Οι ερευνητές εδώ και πολλά χρόνια πιστεύουν ότι οι ποικίλες αλλαγές βάρους που συνοδεύουν την άσκηση οφείλονται στην πραγματικότητα σε διατροφικές αλλαγές που κάποια άτομα αποφασίζουν να κάνουν παράλληλα με την άσκηση.

Από την άλλη μεριά, η άσκηση μπορεί να προσθέσει μυική μάζα και άρα να βελτιώσει τη σύνθεση του σώματος, κάτι που είναι σημαντικό. Έτσι μετά από ένα πρόγραμμα γυμναστικής μπορεί να έχετε τα ίδια συνολικά κιλά, αλλά τα ποσοστά μυικής μάζα και λίπους ίσως είναι πιο ευνοϊκά.

Ο Hans-Peter Kubis, από τη Σχολή Αθλητισμού, Επιστήμης Υγείας και Άσκησης στο Bangor University και οι συνεργάτες του ανέφεραν τα ευρήματά τους στο περιοδικό Applied Physiology, Nutrition και Metabolism. Διαπίστωσαν ότι οι γυναίκες που ασκούνταν τρεις φορές την εβδομάδα επί 45-90 λεπτά για 4-8 εβδομάδες – αλλά δεν άλλαξαν τη διατροφή τους – απέτυχαν να χάσουν βάρος.

Η μελέτη περιελάμβανε δύο πειράματα. Στο πρώτο, 17 γυναίκες ηλικίας 18 έως 32 ετών συμμετείχαν σε ένα πρόγραμμα άσκησης τρεις φορές την εβδομάδα για συνολικά 4 εβδομάδες ενώ άλλες 17 γυναίκες παρόμοιας ηλικίας αποτέλεσαν την ομάδα ελέγχου.

Το δεύτερο πείραμα περιελάμβανε 18 γυναίκες της ίδιας ηλικιακής ομάδας, που ακολούθησαν παρόμοιο πρόγραμμα (λίγο πιο έντονο) για συνολικά 8 εβδομάδες – κι εδώ υπήρχε ομάδα ελέγχου.

Το πρόγραμμα ήταν κυκλικό περιλαμβάνοντας ασκήσεις όπως τρέξιμο επί τόπου, πηδήματα με κρούσεις παλαμών, βαθιά καθίσματα, κοιλιακούς και πους απς. Η ένταση ήταν από μέτρια μέχρι υψηλή, ήτοι μεταξύ του 50% και του 90% της μέγιστης πρόσληψης οξυγόνου. Όλες οι συνεδρίες ολοκληρώθηκαν σε μικρές ομάδες κατάρτισης (5-10 συμμετέχουσες) και εποπτεύονταν από 3 μέλη της ερευνητικής ομάδας. Οι γυναίκες που συμμετείχαν δεν είχαν σκοπό να αδυνατίσουν.

Στην αρχή και στο τέλος κάθε πειράματος μετρήθηκε το βάρος, η μυϊκή μάζα και το σωματικό λίπος κάθε γυναίκας. Ελήφθησαν επίσης δείγματα αίματος από τις συμμετέχουσες, που επέτρεψαν στην ερευνητική ομάδα να μετρήσει τα επίπεδα ορμονών της όρεξης και του κορεσμού: της ινσουλίνης, της λεπτίνης, της αμυλίνης, της γκρελίνης και του πεπτιδίου ΥΥ. Αυτές οι ορμόνες μπορούν να επηρεάσουν το αίσθημα της πείνας και την πρόσληψης της τροφής.

Ο σκοπός της μελέτης ήταν να καθοριστεί εάν η άσκηση από μόνη της θα οδηγούσε σε απώλεια βάρους στις γυναίκες αλλά οι γυναίκες δεν ενημερώθηκαν γι’ αυτό. Οι ερευνητές είπαν στις συμμετέχουσες ότι η μελέτη θα αξιολογήσει τις επιδράσεις της άσκησης στη γνωστική και την καρδιοαναπνευστική ικανότητα προκειμένου να αποφευχθεί μια πιθανή προκατάληψη. Όταν οι άνθρωποι αρχίζουν να γυμνάζονται συχνά περιορίζουν τη διατροφή τους – συνειδητά ή ασυνείδητα – και αυτό μπορεί να επηρεάσει την πραγματική επίδραση της άσκησης.

Μυική μάζα και λίπος

Στο τέλος των προγραμμάτων των 4 και 8 εβδομάδων, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι γυναίκες δεν είχαν χάσει ουσιαστικά βάρος, ανεξάρτητα από το εάν ήταν αδύνατες, υπέρβαρες ή παχύσαρκες.

Στην πρώτη ομάδα υπήρξε στις αδύνατες γυναίκες μια αύξηση της μυϊκής μάζας μετά το τέλος του προγράμματος γυμναστικής. Οι αδύνατες γυναίκες αυτής της ομάδας, κατά μέσο όρο, έχασαν μισό κιλό σωματικό λίπος και κέρδισαν 1 κιλό μυική μάζα, με άλλα λόγια αύξησαν το βάρος τους κατά μισό κιλό.

Στη δεύτερη ομάδα όπου η ένταση της άσκησης ήταν ορισμένες φορές μεγαλύτερη επιβεβαιώθηκε ότι το συνολικό σωματικό βάρος παρέμεινε σταθερό. Εδώ δεν παρατηρήθηκαν αλλαγές στη μυική μάζα.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν επίσης ότι οι γυναίκες που ήταν υπέρβαρες ή παχύσαρκες εμφάνισαν αλλαγές στις ορμόνες της όρεξης που συνδέονταν με αυξημένη πείνα. Η ερευνητική ομάδα είπε ότι αυτό μπορεί να εξηγήσει γιατί η άσκηση από μόνη της δεν μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια βάρους. Οδηγεί σε αυξημένη όρεξη.

“Το σύστημα του σώματός μας είναι τόσο καλά ρυθμισμένο που βρίσκει πάντα έναν τρόπο να αντισταθμίσει την απώλεια ενέργειας μετά από την άσκηση”, ανέφερε ο Kubis. “Είτε το γνωρίζει είτε όχι, κάποιος που ασκείται σωματικά έχει αυξημένη όρεξη και αυτό δυσκολεύει στην απώλεια βάρους. Για να είναι αποτελεσματική, η άσκηση πρέπει να ενσωματωθεί σε μια αλλαγή του τρόπου ζωής που οδηγεί σε αδυνάτισμα, δηλαδή σε συνδυασμό με τη διατροφή”, ανέφερε ο Kubis.

Η άσκηση όμως είναι σημαντική διότι είναι γνωστό ότι διατηρεί τη μυική μάζα κατά τη διάρκεια ενός προγράμματος αδυνατίσματος. “Η γνώση του πόσο λίπος και μυς έχουμε στο σώμα μας είναι πιο σημαντική από το να γνωρίζουμε απλώς πόσο ζυγίζουμε”, λέει ο Kubis. “Όταν εστιάζουμε μόνο στο βάρος, δεν αντιλαμβανόμαστε τις βελτιώσεις που επιτυγχάνονται μέσω της άσκησης. Μη βλέποντας κανείς μια αλλαγή στη ζυγαριά του είναι αρκετό να τον κάνει να εγκαταλείψει την άσκηση, χωρίς να συνειδητοποιεί ότι το σώμα του έχει βελτιωθεί πραγματικά κερδίζοντας μυϊκή μάζα”.

Οι Kubis πρόσθεσε ότι τα γυμναστήρια και οι διάφορες άλλες εγκαταστάσεις που προσφέρονται για εκγύμναση πρέπει να ενσωματώνουν περισσότερο εξοπλισμό ο οποίος να επικεντρώνεται στη βελτίωση της σωματικής σύνθεσης. Τέτοιος εξοπλισμός είναι αυτός που γυμνάζει περισσότερους μυς.

Πηγή: Exercise training and weight loss, not always a happy marriage: single blind exercise trials in females with diverse BMI.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn

Δείτε επίσης